Κυβερνοασφάλεια

Εισαγωγή στην κυβερνοασφάλεια: βασικές αρχές ασφάλειας πληροφορίας, εφαρμοσμένη κρυπτογραφία, ασφάλεια υλικού (PUF, δούρειοι ίπποι σε ICs), ασφάλεια IoT και ενσωματωμένων συστημάτων, δικανική υπολογιστών, διαχείριση κινδύνων και επιθέσεις σε λογισμικό/υλικό. Είναι κατ' εξοχήν θεωρητικό μάθημα επιλογής, που εξετάζεται με ανοικτές ερωτήσεις ανάπτυξης.

Θέματα Τι λένε οι φοιτητές Περίγραμμα ⬇ Κατέβασε για AI

Με μια ματιά

Κωδικός	CEID_NE590
Εξάμηνο / τύπος	Χειμερινό, επιλογής Κατάλογος
ECTS	5 Κατάλογος
Ώρες / εβδομάδα	2 θεωρία + 1 φροντιστήριο + 2 εργαστήριο Κατάλογος
Τομέας	ΥΑ Κατάλογος
Διδάσκων 2025-26	Ν. Σκλάβος Κατάλογος
Αξιολόγηση (περίγραμμα)	Τελική γραπτή εξέταση, δύο φορές τον χρόνο, με ερωτήσεις ανάπτυξης, σύντομης απάντησης και επίλυσης προβλημάτων Κατάλογος: Περίγραμμα

Τι θα μάθεις

Το επίσημο περίγραμμα (έκδοση Φεβρουαρίου 2019) ορίζει ως ύλη, μεταξύ άλλων: εισαγωγή στην ασφάλεια πληροφορίας, εφαρμοσμένη κρυπτογραφία, ασφάλεια IoT, δικανική υπολογιστών, ηθική και κυβερνοέγκλημα, ασφαλές λογισμικό και υλικό, ασφάλεια ενσωματωμένων συστημάτων, διαχείριση κινδύνων πληροφορίας, επιθέσεις σε λογισμικό και υλικό, ανάλυση περιστατικών, καθώς και νέες έννοιες (μηχανική μάθηση, τεχνητή νοημοσύνη, σκοτεινό διαδίκτυο) Περίγραμμα.

Στην πράξη, σύμφωνα με φοιτητές που παρακολούθησαν όλες τις διαλέξεις, ο διδάσκων αφήνει εκτός ένα μεγάλο κομμάτι των δικτύων και επικεντρώνεται στην ασφάλεια υλικού (hardware) Discord 2025-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο). Τα διαθέσιμα θέματα των εξετάσεων μοιράζονται κάποια επαναλαμβανόμενα μοτίβα, όπως Ring Oscillator PUF, 3DES, κυβερνοφυσικά συστήματα (ΚΦΣ) και δικανική Εξετάσεις.

Πώς βαθμολογείται

• Κατά το περίγραμμα, η αξιολόγηση γίνεται με τελική γραπτή εξέταση δύο φορές τον χρόνο, με ερωτήσεις ανάπτυξης, σύντομης απάντησης και επίλυσης ασκήσεων/προβλημάτων· η βαθμολογία και ενδεικτικές απαντήσεις ανακοινώνονται εντός δέκα ημερών Κατάλογος: Περίγραμμα.
• Το 2022-02 καταγράφεται γραπτή με 5 ισοδύναμες ερωτήσεις ανάπτυξης, διάρκειας 1 ώρας Discord 2022-02 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Κατά φοιτητή το 2023-09, το μάθημα έχει μόνο τελική εξέταση με 4 έως 6 ερωτήσεις ανάπτυξης Discord 2023-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Η εξέταση του 2026-02 ζητούσε επιλογή τεσσάρων από έξι ισοδύναμα θέματα Εξετάσεις 2026-02.
• Παλαιότερα (2021-12) καταγράφηκε προαιρετική εργασία με μπόνους έως 1 βαθμό· φοιτητές ανέφεραν ότι τελικά δεν υλοποιήθηκε Discord 2021-12 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Οι βαθμοί ανακοινώνονται στο Progress (π.χ. 2022-02-24, 2024-07-07, 2025-02-03, 2026-09-19) Discord 2022-02 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο), Discord 2025-02 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο), Discord 2026-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).

Εργασίες & εργαστήρια

• Κατά φοιτητή το 2023-10 δεν υπάρχει εργαστήριο· ο διδάσκων είχε αναφέρει παλαιότερα βοηθητική εργασία-μπόνους που δεν έγινε Discord 2023-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Για την προαιρετική εργασία-μπόνους του 2021-12 (περίληψη βιβλιογραφίας), βλ. «Πώς βαθμολογείται» Discord 2021-12 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Το 2025-10 έγινε λόγος για δήλωση ενδιαφέροντος για εργασία μέσω eClass/email, χωρίς επιβεβαίωση ότι υλοποιήθηκε Discord 2025-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Τον Οκτώβριο 2026 φοιτητής αναφέρει ότι το μάθημα δεν έχει απαλλακτική εργασία Discord 2026-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Ο κατάλογος δίνει 2 ώρες εργαστηρίου εβδομαδιαίως Κατάλογος, σε αντίθεση με τις φοιτητικές αναφορές· βλ. «Πηγές & αξιοπιστία».

Εξετάσεις

Συνοπτικά, με τα δεδομένα του Εξετάσεις:

• Ιανουάριος 2023 (πλήρης μεταγραφή): 6 ισοδύναμα θέματα, διάρκεια 1:30 — διάγραμμα επιθέσεων ΚΦΣ· καταστρεπτικές τεχνικές εντοπισμού δούρειων ίππων σε ICs· Ring Oscillator PUF· ISO 27037:2012· STRIDE· ενδεικτικά θέματα προγραμμάτων επίγνωσης ασφάλειας Εξετάσεις 2023-01.
• Σεπτέμβριος 2025 (μερική μεταγραφή): κλειδιά ασύμμετρης κρυπτογράφησης· μοντέλο επιθέσεων/επιτιθέμενων INTEL-TAL· αρχές ψηφιακής δικανικής· αξιοπιστία/μη αξιοπιστία στα στάδια σχεδιασμού ολοκληρωμένων συστημάτων· φάσεις μεθοδολογιών ασφάλειας κρίσιμων υποδομών Εξετάσεις 2025-09.
• Φεβρουάριος 2026 (πλήρης μεταγραφή): επιλογή 4 από 6 — CBC-MAC· αρχές δικανικής (ACPO)· ταυτοποίηση χρήστη προς πρόγραμμα· διάγραμμα ΚΦΣ· πότε το 3DES είναι ισοδύναμο με DES· Ring Oscillator PUF Εξετάσεις 2026-02.
• Επαναλαμβανόμενα μοτίβα στα θέματα: Ring Oscillator PUF, 3DES ως DES, διάγραμμα ΚΦΣ, και δικανική (ISO 27037/ACPO) Εξετάσεις.
• Κατά φοιτητές (ακούσματα, 2023-06) το γραπτό του Ιουνίου 2023 «έβαλε καρμπόν» τα θέματα Φεβρουαρίου 2022 Discord 2023-06 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο)· άλλος (2022-09) αναφέρει πως ένα θέμα επαναλήφθηκε Discord 2022-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο). Αντίθετα, φοιτητής που παρακολούθησε όλες τις διαλέξεις (2025-10) γράφει ότι τα θέματα σπάνια επαναλαμβάνονται Discord 2025-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο). Δεν ανακυκλώνονται σταθερά.
• Δεν υπάρχουν λύσεις για καμία συνεδρία· οι μεταγραφές 2023-01 και 2026-02 είναι πλήρεις, του 2025-09 μερική Εξετάσεις.

Δυσκολίες & παγίδες

• Κατά φοιτητή το 2024-09, το μάθημα είναι πολύ θεωρητικό και η εξέταση δύσκολη· συμβουλεύει όποιον δεν θέλει θεωρία να μην το επιλέξει Discord 2024-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Κατά φοιτητή που παρακολούθησε όλες τις διαλέξεις (2025-10), τα θέματα είναι συχνά «ό,τι να 'ναι» τμήματα θεωρίας και σπάνια επαναλαμβάνονται· το μάθημα εστιάζει στην ασφάλεια υλικού Discord 2025-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Το κεφάλαιο 19 (DOM, CSRF) έχει δηλωθεί εκτός ύλης, αλλά κατά φοιτητές έπεσε σε θέμα τον Σεπτέμβριο 2022· η σχετική ερώτηση στην τάξη δεν έλαβε ευθεία απάντηση Discord 2024-07 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Αλλαγές και ασυμφωνίες στο υλικό: λόγω έλλειψης διαφανειών τα πρώτα έτη, φοιτητές διάβαζαν από το βιβλίο, όπου η ίδια ύλη μπορεί να παρουσιάζεται διαφορετικά από τις διαφάνειες Discord 2022-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Υπάρχουν αναφορές για απρόβλεπτη βαθμολόγηση: φοιτητής με σωστές 3/5 απαντήσεις περίμενε 4–5 και έλαβε 2 (2022-02) Discord 2022-02 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο)· άλλος έγραψε 4/5 και πήρε 6 Discord 2022-02 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο). Ανεπίσημες, μεμονωμένες αναφορές.
• Δεν επιτρέπονται σημειώσεις στην εξέταση και δεν επιτρέπεται η χρήση ηλεκτρονικών συσκευών Discord 2025-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο), Εξετάσεις 2023-01.
• Από το 2026 ζητείται επιλογή τεσσάρων από έξι θέματα Εξετάσεις 2026-02.
• Φοιτητές το 2022 περιγράφουν «απεριόριστη» ύλη, με 12 κεφάλαια και περίπου 200 πιθανές ερωτήσεις, και συνιστούν να μην βασίζεται κανείς μόνο στην παπαγαλία των διαφανειών Discord 2022-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).

Υλικό & τρόπος μελέτης

• Κύρια πηγή είναι οι διαφάνειες του διδάσκοντος· φοιτητής το 2023-01 γράφει ότι «μόνο οι διαφάνειες φτάνουν για να περάσεις» Discord 2023-01 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο). Οι διαφάνειες υπάρχουν στον φάκελο other/ (καρφιτσωμένες (pinned) ως zip/PDF από παλαιότερες χρονιές)· π.χ. -19.pdf (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο) είναι οι διαφάνειες του Κεφαλαίου 19 (ασφάλεια λογισμικού: SQL injection, XSS, CSRF, υπερχείλιση buffer).
• Σύνοψη παλαιών θεμάτων από φοιτητή, βασισμένη στις διαφάνειες: CyberFinal.pdf (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο) (με την επισήμανση «ignore κεφάλαιο 23») Discord 2022-02 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Λύσεις/επεξεργασία παλαιών θεμάτων από φοιτητή: -__.docx (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο) (συγκεντρωτικό με θέματα και λύσεις Ιουνίου 2024 και Ιουνίου/Σεπτεμβρίου/Φεβρουαρίου 2022· 2025-01, μη επαληθευμένη) Discord 2025-01 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο). Ακόμη ένα βοήθημα: 12.pdf (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο), συλλογή παλαιών θεμάτων με απαντήσεις για ορισμένα (TLS, 3DES, Arbiter PUF, SSH, IPsec, CSRF κ.ά.).
• Προτεινόμενο βιβλίο του διδάσκοντος: «Ασφάλεια πληροφοριών και συστημάτων στον κυβερνοχώρο» Discord 2021-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο)· το περίγραμμα παραπέμπει σε βιβλιογραφία (Wu–Irwin, Stallings, Casey κ.ά.) Περίγραμμα.
• Στρατηγική φοιτητών (2022-09): μάθε πρώτα τις ερωτήσεις των προηγούμενων εξεταστικών και μετά δες κάθε κεφάλαιο για το τι μπορεί να ρωτηθεί, αντί να απομνημονεύσεις όλες τις διαφάνειες Discord 2022-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Δεν υπάρχει φάκελος eclass/ για το μάθημα· το υλικό περιορίζεται στον φάκελο other/ και στα Discord pinned (βλ. «Πηγές & αξιοπιστία»).

Συχνές ερωτήσεις

• Έχει εργαστήριο ή εργασίες; Κατά φοιτητές όχι εργαστήριο και κυρίως μόνο τελική Discord 2023-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο)· για την προαιρετική εργασία-μπόνους (2021-12) βλ. «Πώς βαθμολογείται».
• Επιτρέπονται σημειώσεις/υπολογιστής στην εξέταση; Όχι· δεν επιτρέπονται σημειώσεις ούτε ηλεκτρονικές συσκευές Discord 2025-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο), Εξετάσεις 2023-01.
• Ανακυκλώνει τα θέματα; Αμφίσημο: υπάρχουν αναφορές για επανάληψη παλαιών θεμάτων (2022-09, 2023-06) αλλά και φοιτητής το 2025 λέει ότι σπάνια επαναλαμβάνονται Discord 2022-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο), Discord 2025-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Ποιο βιβλίο προτείνεται; «Ασφάλεια πληροφοριών και συστημάτων στον κυβερνοχώρο» Discord 2021-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Πότε βγαίνουν οι βαθμοί; Στο Progress· ενδεικτικά 2022-02-24, 2024-07-07, 2025-02-03, 2026-09-19 Discord 2024-07 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο), Discord 2026-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Είναι εύκολο; Κατά φοιτητή το 2025, «δεν είναι εύκολη εξέταση, αλλά τίποτα δεν είναι δύσκολο αν διαβάσεις»· άλλος το 2023-09 το χαρακτηρίζει απλό με σκέτο διάβασμα Discord 2025-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο), Discord 2023-09 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).

Πηγές & αξιοπιστία

• Κατάλογος 2025-26: ECTS 5, τομέας ΥΑ, ώρες 2+1+2, διδάσκων Ν. Σκλάβος Κατάλογος. Το επίσημο περίγραμμα είναι παλαιότερο (Φεβρουάριος 2019) και μπορεί να μην αποτυπώνει τη σημερινή ύλη Περίγραμμα.
• Ασυμφωνία προς επισήμανση: ο κατάλογος δίνει 2 ώρες εργαστηρίου/εβδομάδα, ενώ φοιτητές αναφέρουν ότι δεν υπάρχει εργαστήριο Discord 2023-10 (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο).
• Discord: 850 μηνύματα, 2021-10 έως 2026-09, με το μεγαλύτερο μέρος το 2021-22. Όλα είναι ανεπίσημες γνώμες, εκτός από μεταφορές ανακοινώσεων (π.χ. κατανομή αιθουσών 2022).
• Εξετάσεις: τρεις μεταγραφές (2023-01, 2025-09, 2026-02), καμία με λύσεις· λείπουν τα θέματα 2022 και οι συνεδρίες Ιουνίου Εξετάσεις.
• Δεν βρέθηκε φάκελος eclass/· το υλικό είναι μόνο ό,τι ανέβηκε από φοιτητές στον other/. Το ανεπίσημο «CyberFinal.pdf» και οι φοιτητικές λύσεις δεν έχουν επαληθευτεί.
• Δεν βρέθηκαν πληροφορίες για βαρύτητα/κατανομή βαθμολογίας ανά θέμα, ποσοστό επιτυχίας ή επίσημες λύσεις.

Αρχεία του φακέλου

Παράγεται αυτόματα από tools/render_readmes.py — αλλαγές εδώ χάνονται στην επόμενη εκτέλεση.

Φάκελος	Περιεχόμενο
discord/ (διαθέσιμο στο πλήρες πακέτο)	11 περίοδοι συζητήσεων Discord · 850 μηνύματα
Previous Exams/	3 συνεδρίες εξετάσεων · 3 πρωτότυπα αρχεία (3 εικόνες) · 3 μεταγραφές · ανακλήσεις από Discord
other/	25 αρχεία (17 εικόνες) · 5 κείμενα (sidecar)