Κοινωνικές και Νομικές Πλευρές της Τεχνολογίας — Ιούνιος 2025

Μεταγραφή από πέντε φωτογραφίες της τυπωμένης κόλλας, με τη σειρά των σελίδων. Τα κομμένα σημεία σημειώνονται με αγκύλες.

IMG_8085.jpg

Ι. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ [βαθμός: 5/10 – 25 ερωτήσεις]

Δίκαιο πνευματικής ιδιοκτησίας

1. Ποιες είναι οι προϋποθέσεις προστασίας ενός έργου από το δίκαιο της πνευματικής ιδιοκτησίας;

2. Εφόσον πληρούνται οι παραπάνω προϋποθέσεις η προστασία του έργου από το δίκαιο της πνευματικής ιδιοκτησίας εκκινεί από τη στιγμή της εγγραφής του στο εθνικό μητρώο που τηρείται από τον Οργανισμό Πνευματικής Ιδιοκτησίας; Αιτιολογείστε την απάντησή σας.

3. Ο μαυροκέφαλος μακάκος (πίθηκος) που έκλεψε τη φωτογραφική μηχανή του φωτογράφου Σλέιτερ και έβγαλε τον εαυτό του φωτογραφία απέκτησε δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας ή/και συγγενικού δικαιώματος επί της φωτογραφίας (αναφέρατε ποιο δικαίωμα απέκτησε, εφόσον απέκτησε); Αιτιολογείστε την απάντησή σας.

4. Μπορεί η γεύση ενός τροφίμου να προστατευθεί από το δίκαιο της πνευματικής ιδιοκτησίας ή/και των συγγενικών δικαιωμάτων; Αιτιολογείστε την απάντησή σας.

5. Η Δήμητρα και η Σταυρούλα είναι γλύπτριες. Και οι δύο δημιουργούν γλυπτά έχοντας το ίδιο μοντέλο: πρώτα δημιουργεί η Δήμητρα ένα γλυπτό και έναν χρόνο αργότερα η Σταυρούλα. Ποιο από τα δύο γλυπτά προστατεύεται από το δίκαιο της πνευματικής ιδιοκτησίας; Αιτιολογείστε την απάντησή σας.

Σημείωση: η φωτογραφία περιέχει χειρόγραφες απαντήσεις φοιτητή.

[Λείπει από τη φωτογραφία: σελίδα 2 με τις ερωτήσεις 6–11.]

IMG_8086.jpg

Προστασία προσωπικών δεδομένων

1. Εάν καταθέσω αίτηση για απονομή ΔΕ στην Ελλάδα (ΟΒΙ), όταν μου απονεμηθεί το ΔΕ θα προστατεύομαι σε όλη την ΕΕ;

2. Η επεξεργασία των απλών προσωπικών δεδομένων απαγορεύεται εξ ορισμού;

3. Υποκείμενο δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα μπορεί να είναι ένα φυσικό πρόσωπο και ένα νομικό πρόσωπο (μία εταιρεία).

4. Υποκείμενο δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα μπορεί να είναι και κάποιος/α που έχει πεθάνει.

5. Μία εταιρεία δημοσκοπήσεων έχει συλλέξει και διατηρεί στα αρχεία της το όνομα ενός ατόμου και την πολιτική παράταξη που υποστηρίζει. Τι είδους δεδομένα είναι αυτά;

6. Τα προσωπικά δεδομένα όταν ανωνυμοποιηθούν θεωρούνται προσωπικά δεδομένα;

Σημείωση: η φωτογραφία περιέχει χειρόγραφες απαντήσεις φοιτητή.

IMG_8087.jpg

[Λείπει από τη φωτογραφία: η αρχή της ερώτησης 18 και η ερώτηση 19 καλύπτονται από χειρόγραφο. Φαίνεται μόνο το τέλος της:]

…ταχυδρομείου στη Γαλλία, στις χώρες της Μπενελούξ και στη Γερμανία. Εφαρμόζεται ο Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Προσωπικών Δεδομένων;

1. Εφαρμογή για φορητές συσκευές για την επεξεργασία φωτογραφιών ζητεί από τους χρήστες της να ενεργοποιήσουν τον εντοπισμό της θέσης τους μέσω GPS για τη χρήση των υπηρεσιών της. Η εφαρμογή ενημερώνει επίσης τους χρήστες της ότι θα χρησιμοποιεί τα δεδομένα που θα συλλέξει για σκοπούς συμπεριφορικής διαφήμισης. Είναι νόμιμη αυτή η χρήση;

Πράξη για την Τεχνητή Νοημοσύνη

1. Η Πράξη για την Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ) τι είδους προσέγγιση ακολουθεί και πώς ταξινομούνται τα συστήματα ΤΝ;

2. Η Πράξη για την ΤΝ αφορά μόνο στις επιχειρήσεις της ΕΕ;

3. Μια επιχείρηση εγκαθιστά λογισμικό που αναλύει τη φωνή και το πρόσωπο υπαλλήλων σε κλήσεις με πελάτες, ώστε να «μετρά» επίπεδα ευγένειας και συναισθηματικής σταθερότητας. Σε ποια κατηγορία εμπίπτει το συγκεκριμένο σύστημα ΤΝ;

Σημείωση: η φωτογραφία περιέχει χειρόγραφες απαντήσεις φοιτητή.

IMG_8088.jpg

24α. Σε ποια κατηγορία εντάσσεται το ChatGPT4 σύμφωνα με την Πράξη για την ΤΝ;

24β. Αναγνωρίζει υποχρεώσεις η Πράξη για την ΤΝ για την κατηγορία αυτή (ChatGPT4), και εάν ναι ποια είναι κατά τη γνώμη σας η πιο δύσκολη υποχρέωση;

II. ΑΣΚΗΣΕΙΣ [5/10 – 3 ασκήσεις]

Άσκηση 1

Ο Γιώργος δημιουργεί ένα βιντεοπαιχνίδι με τους άθλους του Ηρακλή. Προσθέτει για μουσική επένδυση μια επανεκτέλεση ορχηστρικής μουσικής Μότσαρτ από την Φιλαρμονική Ορχήστρα της Βιέννης του 2023. Για την απεικόνιση του Ηρακλή χρησιμοποιεί το σύστημα ΤΝ DALL-E δίνοντας την εξής εντολή: «Απεικόνιση του αρχαίου Έλληνα ημίθεου Ηρακλή για βιντεοπαιχνίδι». Το DALL-E του δίνει δύο επιλογές και ο Γιώργος επιλέγει τη δεύτερη. Επειδή όμως η δεύτερη επιλογή απεικονίζει τον Ηρακλή με μαγιό και πολύ λευκό, ο Γιώργος δίνει στο σύστημα εντολή αλλαγής, ώστε να απεικονίζεται ο Ηρακλής πιο μελαμψός και με χιτώνα.

α. Έχει δικαίωμα ο Γιώργος να χρησιμοποιήσει τους άθλους του Ηρακλή στο βιντεοπαιχνίδι του;

β. Έχει δικαίωμα ο Γιώργος να χρησιμοποιήσει την επανεκτέλεση της μουσικής;

γ. Προστατεύεται η τελική απεικόνιση του Ηρακλή;

Οι απαντήσεις σας πρέπει να είναι αιτιολογημένες.

Άσκηση 2

Η Δήμητρα είναι υπάλληλος στην εταιρεία ΗΛΙΟΣ και σύμφωνα με τη σύμβαση της η εργασία της συνίσταται σε έρευνα και ανάπτυξη μεθόδων συσσώρευσης ηλιακής ενέργειας. Η Δήμητρα επινοεί μία μέθοδο που αυξάνει την απόδοση φωτοβολταϊκών της εταιρείας, μέρος της οποίας υλοποιείται με πρόγραμμα Η/Υ. Η ΗΛΙΟΣ καταθέτει αίτηση στον ΟΒΙ και της χορηγείται ΔΕ μετά από μερικούς μήνες. Η Εταιρεία ΗΛΙΟΣ αρχίζει να εμπορευματοποιεί τα βελτιωμένα φωτοβολταϊκά στον Ευρωπαϊκό Νότο, συμπεριλαμβανομένης και της Ισπανίας.

Σημείωση: το κάτω τμήμα της φωτογραφίας είναι θολό, οπότε οι συντομογραφίες «ΟΒΙ», «ΔΕ» και «Η/Υ» είναι αβέβαιες. Δεν υπάρχουν χειρόγραφες απαντήσεις· τα κενά είναι κενά σε εκτυπωμένη σελίδα.

IMG_8089.jpg

Δύο χρόνια αργότερα ισπανική εταιρεία SOL κατασκευάζει τα ίδια φωτοβολταϊκά και τα εμπορεύεται στην Ισπανία. Στο πλαίσιο αυτό έχει μελετήσει το λειτουργικό του προγράμματος Η/Υ της ΗΛΙΟΣ το οποίο το προμηθεύτηκε νόμιμα. Η ΗΛΙΟΣ βλέποντας ότι γενικά το σύστημά της έχει ζήτηση σε αγορές εκτός ΕΕ, [δυσανάγνωστο] χρόνια μετά την απονομή του ΔΕ, καταθέτει αίτηση για προστασία της [δυσανάγνωστο] στις ΗΠΑ.

Απαντήστε στα παρακάτω ερωτήματα:

α. Ορθώς απονεμήθηκε ΔΕ σε μέθοδο που υλοποιείται με λογισμικό;

β. Ορθώς κατέθεσε η εταιρεία ΗΛΙΟΣ την αίτηση για ΔΕ ή έπρεπε να την έχει καταθέσει η Δήμητρα; Δικαιούται η Δήμητρα ποσοστό από τα κέρδη από την εμπορευματοποίηση των φωτοβολταϊκών;

γ. Προσβάλλει η εταιρεία SOL το δικαίωμα της εταιρείας ΗΛΙΟΣ:

i. Κατασκευάζοντας το ίδιο φωτοβολταϊκό και θέτοντάς το στην αγορά της Ισπανίας; Εάν ναι, ποια δικαιώματα;

ii. Μελετώντας το λειτουργικό του προγράμματος Η/Υ; Εάν ναι, ποια δικαιώματα;

δ. Θα απονεμηθεί το ΔΕ στην ΗΛΙΟΣ από το Γραφείο των ΗΠΑ (USPTO) ή θα απορριφθεί; Αιτιολογείστε την απάντησή σας.

Άσκηση 3

Η Γραμματεία Σχολής ελληνικού εκπαιδευτικού ιδρύματος αποστέλλει τα στοιχεία επικοινωνίας των φοιτητών σε ένα ταξιδιωτικό γραφείο για να τους στείλει προσφορές για φτηνά εισιτήρια. Παράλληλα, η Σχολή αποφασίζει να χρησιμοποιήσει σύστημα ΤΝ προκειμένου να παρακολουθεί τους φοιτητές/φοιτήτριες κατά τη διάρκεια των εξετάσεων, επειδή δεν υπάρχει επαρκές προσωπικό, ούτε μεταπτυχιακές/οι ή διδακτορικές/οι φοιτήτριες/τες. Στην πράξη το σύστημα ανιχνεύει τα επίπεδα στρες και ανησυχίας των φοιτητών/τριών βάσει συμπεριφορικών χαρακτηριστικών.

α. Η αποστολή των στοιχείων από τη Γραμματεία αποτελεί επεξεργασία προσωπικών δεδομένων;

β. Εάν θεωρείτε ότι η εν λόγω αποστολή των στοιχείων αποτελεί επεξεργασία προσωπικών δεδομένων, είναι νόμιμη αυτή η επεξεργασία ή αντιβαίνει στον ΓΚΠΔ; Εάν είναι νόμιμη, ποια είναι η νομική της βάση;

γ. Σε ποια κατηγορία θεωρείτε ότι εντάσσεται το συγκεκριμένο σύστημα ΤΝ που πρόκειται να χρησιμοποιήσει το εκπαιδευτικό ίδρυμα; Αιτιολογείστε την απάντησή σας.

δ. Υπό ποιες προϋποθέσεις θα χαρακτηρίζατε τη Σχολή πάροχο του συστήματος ΤΝ και υπό ποιες φορέα εφαρμογής;

Καλή επιτυχία!

Λύσεις (⚪ AI, μη επαληθευμένο)

Κατάσταση: ⚪ AI, μη επαληθευμένο Πηγή: λύσεις AI (antigravity-gemini, deepseek-flash), ανεξάρτητη επανάληψη και αντιπαραβολή· καμία δεν έχει ελεγχθεί από άνθρωπο

Προσοχή

Λύση από AI — ελέγξτε την· δεν έχει επαληθευτεί από άνθρωπο. Η ένδειξη «δύο λύσεις συμφωνούν» δεν σημαίνει ότι η απάντηση είναι σωστή.

AI λύσεις — 2025-06

Οι λύσεις γράφτηκαν από μοντέλα AI και δεν έχουν ελεγχθεί από άνθρωπο. Η αρίθμηση ακολουθεί το αρχείο θεμάτων.

Θέμα 1

Αξιοπιστία: 2 από 3 ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν (η άλλη διαφωνούσε) · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Προϋποθέσεις προστασίας: (α) να πρόκειται για έργο λόγου, τέχνης ή επιστήμης· (β) να αποτελεί πρωτότυπη πνευματική δημιουργία του δημιουργού, δηλ. να φέρει ατομικότητα/προσωπική πνευματική συμβολή· (γ) να έχει εξωτερική μορφή/έκφραση αντιληπτή με τις αισθήσεις. Δεν απαιτούνται εγγραφή, δημοσίευση, καλλιτεχνική αξία ή «καινοτομία».

Θέμα 2

Αξιοπιστία: 2 από 3 ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν (η άλλη διαφωνούσε) · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Όχι. Η προστασία αρχίζει αυτοδικαίως από τη δημιουργία του έργου· η εγγραφή στο μητρώο του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας δεν είναι συστατική της προστασίας, αλλά έχει στην πράξη αποδεικτική/διευκολυντική λειτουργία. Δεν υπάρχει γενική υποχρέωση κατάθεσης ως προϋπόθεση για την απόκτηση δικαιώματος.

Θέμα 3

Αξιοπιστία: 2 από 3 ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν (η άλλη διαφωνούσε) · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Όχι. Συγγραφέας έργου πνευματικής ιδιοκτησίας μπορεί να είναι μόνο φυσικό πρόσωπο· ο μακάκος δεν έχει νομική ικανότητα ούτε δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας ή συγγενικού δικαιώματος ως δημιουργός/ερμηνευτής. Το αν ο φωτογράφος έχει δικαίωμα εξαρτάται από το αν οι επιλογές του συνιστούν δική του πρωτότυπη συμβολή· πάντως όχι ο πίθηκος.

Θέμα 4

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Όχι, κατά κανόνα. Κατά τη νομολογία του ΔΕΕ (Levola Hengelo), η γεύση τροφίμου δεν μπορεί να προστατευθεί από πνευματική ιδιοκτησία, διότι δεν προσδιορίζεται με επαρκή ακρίβεια και αντικειμενικότητα ώστε να αποτελέσει προστατευόμενη «μορφή». Μπορεί όμως να προστατευθεί, π.χ., το κείμενο της συνταγής ως λογοτεχνικό έργο, όχι η ίδια η γεύση.

Θέμα 5

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Καταρχήν προστατεύονται και τα δύο γλυπτά, εφόσον καθένα αποτελεί αυτοτελή πρωτότυπη πνευματική δημιουργία. Το δίκαιο πνευματικής ιδιοκτησίας δεν προστατεύει το «μοντέλο»/ιδέα ούτε απαιτεί πρωτοτυπία με την έννοια της παγκόσμιας καινοτομίας· αρκεί η ανεξάρτητη πρωτότυπη έκφραση. Αν όμως η δεύτερη γλύπτρια αντέγραψε το πρώτο έργο, τότε τίθεται ζήτημα προσβολής και έλλειψης ανεξάρτητης δημιουργίας.

Θέματα 6–11

Αξιοπιστία: δεν λύθηκε

Δεν λύθηκε: τα θέματα 6–11 λείπουν από τη μεταγραφή (λείπει η σελίδα 2).

Θέμα 12

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Όχι. Το ελληνικό δίπλωμα ευρεσιτεχνίας που χορηγεί ΟΒΙ είναι εθνικό δικαίωμα και ισχύει καταρχήν μόνο στην Ελλάδα. Για προστασία σε άλλες χώρες της ΕΕ απαιτείται ευρωπαϊκή πατέντα με επικύρωση στα κράτη που ενδιαφέρουν ή ενιαίο δίπλωμα ευρεσιτεχνίας, όχι αυτόματη επέκταση του ελληνικού.

Θέμα 13

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Όχι. Τα απλά προσωπικά δεδομένα δεν απαγορεύονται εξ ορισμού· η επεξεργασία τους είναι νόμιμη εφόσον υπάρχει νομική βάση κατά το άρθρο 6 ΓΚΠΔ και τηρούνται οι αρχές του Κανονισμού. Αυστηρότεροι κανόνες ισχύουν για ειδικές κατηγορίες δεδομένων.

Θέμα 14

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Λάθος. Υποκείμενο προσωπικών δεδομένων κατά τον ΓΚΠΔ είναι μόνο φυσικό πρόσωπο. Νομικά πρόσωπα μπορούν να προστατεύονται από εθνικές διατάξεις, αλλά δεν είναι «υποκείμενα δεδομένων» υπό την έννοια του ΓΚΠΔ.

Θέμα 15

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Λάθος κατά κανόνα. Ο ΓΚΠΔ προστατεύει τα ζώντα φυσικά πρόσωπα· τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίζουν ειδικούς κανόνες για δεδομένα θανόντων. Άρα δεν είναι αυτοδικαίως υποκείμενο δεδομένων υπό τον ΓΚΠΔ.

Θέμα 16

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Πρόκειται για προσωπικά δεδομένα· ειδικότερα, η πολιτική παράταξη που υποστηρίζει το άτομο συνιστά δεδομένο πολιτικών πεποιθήσεων, δηλ. ειδική κατηγορία δεδομένων κατά το άρθρο 9 ΓΚΠΔ. Η επεξεργασία της απαγορεύεται καταρχήν, εκτός αν συντρέχει εξαίρεση του άρθρου 9(2).

Θέμα 17

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Όχι, εφόσον τα δεδομένα είναι πράγματι και μη αναστρέψιμα ανωνυμοποιημένα, ώστε να μην είναι δυνατή η ταυτοποίηση προσώπου· τότε δεν αποτελούν προσωπικά δεδομένα. Αντιθέτως, τα ψευδωνυμοποιημένα δεδομένα παραμένουν προσωπικά δεδομένα.

Θέμα 18

Αξιοπιστία: λύθηκε με βάση τις φωτογραφίες του θέματος· μία λύση AI

Στην κορυφή της φωτογραφίας IMG_8087.jpg (σελίδα 4) διασώζεται το ουσιώδες κείμενο του ερωτήματος σχετικά με το εδαφικό πεδίο εφαρμογής του ΓΚΠΔ: ιστότοπος (προερχόμενος εκτός ΕΕ) που προσφέρει φωτογραφικά άλμπουμ, διαθέτει επιλογή γερμανικής γλώσσας, δυνατότητα πληρωμών και δηλώνει ότι η παράδοση των άλμπουμ εκτελείται μέσω ταχυδρομείου σε Γαλλία, χώρες Μπενελούξ και Γερμανία. Ερωτάται: «Εφαρμόζεται ο Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Προσωπικών Δεδομένων;».

Απάντηση: Ναι, εφαρμόζεται ο ΓΚΠΔ.

Αιτιολόγηση: Σύμφωνα με το Άρθρο 3 παράγραφος 2 στοιχείο (α) του ΓΚΠΔ (GDPR) (εξωεδαφικό πεδίο εφαρμογής / κριτήριο στόχευσης — targeting criterion), ο Κανονισμός εφαρμόζεται στην επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα υποκειμένων που βρίσκονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση από υπεύθυνο επεξεργασίας μη εγκατεστημένο στην Ένωση, εφόσον οι δραστηριότητες επεξεργασίας σχετίζονται με την προσφορά αγαθών ή υπηρεσιών στα εν λόγω υποκείμενα εντός της ΕΕ (ανεξαρτήτως εάν απαιτείται πληρωμή). Στοιχεία όπως η χρήση ευρωπαϊκής γλώσσας (γερμανικά) και κυρίως η ρητή αναφορά αποστολής/παράδοσης των προϊόντων σε κράτη μέλη της ΕΕ (Γαλλία, Μπενελούξ, Γερμανία) αποδεικνύουν σαφή πρόθεση στόχευσης της ευρωπαϊκής αγοράς και των καταναλωτών της, καθιστώντας τον ΓΚΠΔ πλήρως εφαρμοστέο.

Θέμα 19

Αξιοπιστία: δεν λύθηκε

Δεν λύθηκε: η ερώτηση 19 καλύπτεται από χειρόγραφο/λείπει από τη μεταγραφή.

Θέμα 20

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Όχι άνευ εγκρίσεως. Η τοποθεσία GPS και η χρήση για συμπεριφορική διαφήμιση αποτελούν επεξεργασία προσωπικών δεδομένων και απαιτούν κατάλληλη νομική βάση. Ειδικά για διαφήμιση/ιχνηλάτηση απαιτείται συνήθως προηγούμενη, ειδική, ενημερωμένη και ρητή συγκατάθεση (και κατά το ePrivacy για πρόσβαση/αποθήκευση πληροφοριών στη συσκευή). Η απλή ενημέρωση των χρηστών δεν αρκεί· απαιτούνται διαφάνεια, αρχή περιορισμού σκοπού και ελαχιστοποίησης, δυνατότητα άρνησης/απόσυρσης. Αν η GPS είναι απολύτως αναγκαία για τη λειτουργία της υπηρεσίας, μπορεί να στηριχθεί σε άλλη βάση, αλλά όχι η διαφήμιση.

Θέμα 21

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Η Πράξη για την ΤΝ ακολουθεί προσέγγιση βάσει κινδύνου (risk-based). Διακρίνει κυρίως: (α) απαγορευμένες πρακτικές ΤΝ· (β) συστήματα υψηλού κινδύνου· (γ) συστήματα περιορισμένου κινδύνου με υποχρεώσεις διαφάνειας· (δ) ελάχιστου κινδύνου συστήματα. Χωριστά ρυθμίζει τα μοντέλα γενικής χρήσης ΤΝ (GPAI), με πρόσθετες υποχρεώσεις για όσα έχουν συστημικό κίνδυνο.

Θέμα 22

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Όχι. Η Πράξη για την ΤΝ έχει και εξωεδαφική εφαρμογή: αφορά παρόχους που θέτουν συστήματα ΤΝ στην ενωσιακή αγορά ή σε λειτουργία στην ΕΕ, ακόμη και αν είναι εγκατεστημένοι σε τρίτη χώρα, καθώς και περιπτώσεις όπου το αποτέλεσμα χρησιμοποιείται στην ΕΕ.

Θέμα 23

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Το σύστημα εμπίπτει στις απαγορευμένες πρακτικές ΤΝ, εφόσον συνιστά αναγνώριση συναισθημάτων στον χώρο εργασίας με ανάλυση φωνής/προσώπου. Η Πράξη για την ΤΝ απαγορεύει την ΤΝ που συνάγει συναισθήματα φυσικών προσώπων στον χώρο εργασίας, εκτός από στενές εξαιρέσεις ιατρικών ή λόγων ασφαλείας. Εδώ ο σκοπός είναι μέτρηση ευγένειας/σταθερότητας, όχι ιατρικός/ασφάλειας, άρα δεν επιτρέπεται.

Θέμα 24α

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

Το ChatGPT4 αντιμετωπίζεται καταρχήν ως σύστημα ΤΝ βασισμένο σε μοντέλο γενικής χρήσης ΤΝ (GPAI model/system), όχι ως αυτοδικαίως «υψηλού κινδύνου». Ως προς το επίπεδο κινδύνου εμπίπτει συνήθως στα συστήματα περιορισμένου κινδύνου με υποχρεώσεις διαφάνειας· αν ενσωματωθεί σε τομέα υψηλού κινδύνου, τότε προστίθενται και οι σχετικές υποχρεώσεις. Το μοντέλο μπορεί επιπλέον να χαρακτηριστεί GPAI με συστημικό κίνδυνο εφόσον πληροί τα σχετικά κριτήρια υπολογιστικής ισχύος.

Θέμα 24β

Αξιοπιστία: δύο ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν · εμπιστοσύνη λύτη: μέτρια

Ναι. Για τα μοντέλα GPAI προβλέπονται, μεταξύ άλλων, τεχνική τεκμηρίωση, πληροφόρηση προς τους επόμενους παρόχους, πολιτική συμμόρφωσης με δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας και δημόσια σύνοψη των δεδομένων εκπαίδευσης. Για μοντέλα με συστημικό κίνδυνο προστίθενται αξιολόγηση μοντέλου, adversarial testing/red-teaming, αναφορά σοβαρών περιστατικών και μέτρα κυβερνοασφάλειας. Ως προς το ίδιο το σύστημα ChatGPT, υπάρχουν υποχρεώσεις διαφάνειας ώστε ο χρήστης να γνωρίζει ότι αλληλεπιδρά με ΤΝ. Κατά τη γνώμη μου δυσκολότερη είναι η επαρκώς λεπτομερής σύνοψη/τεκμηρίωση των δεδομένων εκπαίδευσης και η συμμόρφωση με το δίκαιο πνευματικής ιδιοκτησίας· αν πρόκειται για μοντέλο συστημικού κινδύνου, εξίσου δύσκολη είναι η συνεχής αξιολόγηση και διαχείριση κινδύνων.

Άσκηση 1

Αξιοπιστία: 2 από 3 ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν (η άλλη διαφωνούσε) · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

α. Ναι, καταρχήν. Οι άθλοι του Ηρακλή ανήκουν στην αρχαία μυθολογία και είναι κοινό κτήμα· δεν προστατεύονται ως ιδέα/μύθος/χαρακτήρας. Θα υπήρχε πρόβλημα μόνο αν αντέγραφε προστατευόμενη σύγχρονη διασκευή, κείμενο, εικαστική απεικόνιση ή άλλο προστατευόμενο έργο.

β. Όχι χωρίς άδεια. Η σύνθεση του Μότσαρτ είναι στο κοινό κτήμα, αλλά η συγκεκριμένη επανεκτέλεση/ηχητική εγγραφή του 2023 προστατεύεται με συγγενικά δικαιώματα ερμηνευτών και παραγωγού φωνογραφήματος. Η χρήση της ως μουσικής επένδυσης σε βιντεοπαιχνίδι απαιτεί άδεια/παραχώρηση δικαιωμάτων, εκτός αν εμπίπτει σε στενή εξαίρεση.

γ. Δεν προστατεύεται αυτοδικαίως. Η απεικόνιση που παράγεται από σύστημα ΤΝ δεν έχει άνθρωπο δημιουργό και, κατά κανόνα, δεν προστατεύεται ως έργο πνευματικής ιδιοκτησίας. Μπορεί όμως να προστατευθεί αν η τελική μορφή οφείλεται σε ουσιαστικές πρωτότυπες ανθρώπινες επιλογές/επεξεργασία (π.χ. σύνθεση, επιλογή, περαιτέρω δημιουργική επέμβαση), όχι απλώς σε μια τυπική εντολή prompt.

Άσκηση 2

Αξιοπιστία: 2 από 3 ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν (η άλλη διαφωνούσε) · εμπιστοσύνη λύτη: μέτρια

α. Ναι, καταρχήν ορθώς, εφόσον πληρούνται οι λοιπές προϋποθέσεις. Το λογισμικό «ως τέτοιο» δεν είναι πατεντάσιμο, αλλά μια μέθοδος που έχει τεχνικό χαρακτήρα και τεχνικό αποτέλεσμα —εδώ αύξηση απόδοσης φωτοβολταϊκών— μπορεί να αποτελέσει πατεντάσιμη εφεύρεση ακόμη και αν υλοποιείται εν μέρει με πρόγραμμα Η/Υ.

β. Η εταιρεία ορθώς κατέθεσε, εφόσον η εφεύρεση έγινε στο πλαίσιο των καθηκόντων της υπαλλήλου και αφορά το αντικείμενο της επιχείρησης (έρευνα και ανάπτυξη μεθόδων ηλιακής ενέργειας). Πρόκειται καταρχήν για εφεύρεση εργαζομένου υπέρ του εργοδότη. Η υπάλληλος δεν δικαιούται αυτοδικαίως ποσοστό των κερδών· μπορεί όμως να έχει αξίωση εύλογης πρόσθετης αμοιβής, αν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις και ιδίως αν η εφεύρεση έχει ιδιαίτερη οικονομική αξία.

γ.i. Όχι βάσει του ελληνικού διπλώματος ευρεσιτεχνίας. Το δίπλωμα είναι εδαφικά περιορισμένο στην Ελλάδα· η κατασκευή και διάθεση στην Ισπανία δεν προσβάλλει ελληνικό δικαίωμα ευρεσιτεχνίας. Θα υπήρχε προσβολή αν υπήρχε ισπανικό/ευρωπαϊκό δίπλωμα με ισχύ στην Ισπανία ή αν εισάγονταν τα προϊόντα στην Ελλάδα.

γ.ii. Όχι, εφόσον πρόκειται απλώς για μελέτη/παρατήρηση της λειτουργίας νόμιμα αποκτηθέντος αντιγράφου προγράμματος Η/Υ. Ο νόμιμος χρήστης επιτρέπεται να παρατηρεί, να μελετά και να δοκιμάζει τη λειτουργία του προγράμματος για να διαπιστώσει τις υποκείμενες ιδέες και αρχές. Αν αντέγραφε κώδικα ή αναπαρήγαγε παράνομα το πρόγραμμα, θα προσέβαλλε δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας.

δ. Κατά πιθανότητα θα απορριφθεί. Αν η αίτηση στις ΗΠΑ κατατέθηκε μετά την παρέλευση της 12μηνης προθεσμίας προτεραιότητας από την ελληνική αίτηση, δεν μπορεί να διεκδικήσει προτεραιότητα. Επιπλέον, η προγενέστερη δημοσίευση του ελληνικού διπλώματος και η εμπορευματοποίηση μπορούν να αποτελέσουν προγενέστερο τεχνικό επίπεδο/δημοσίευση και να ανατρέψουν τη καινοτομία, εκτός αν η αίτηση κατατέθηκε εντός του ενός έτους χάρης που αναγνωρίζει η αμερικανική νομοθεσία για ίδια αποκάλυψη και εφόσον δεν υπάρχει άλλο κώλυμα. Θα εξεταζόταν επίσης αν το αντικείμενο είναι πατεντάσιμο στις ΗΠΑ.

Άσκηση 3

Αξιοπιστία: 2 από 3 ανεξάρτητες λύσεις συμφωνούν (η άλλη διαφωνούσε) · εμπιστοσύνη λύτη: υψηλή

α. Ναι. Η αποστολή ονομάτων και στοιχείων επικοινωνίας σπουδαστών σε ταξιδιωτικό γραφείο συνιστά συλλογή, διαβίβαση/γνωστοποίηση και χρήση προσωπικών δεδομένων ταυτοποιήσιμων προσώπων.

β. Κατά κανόνα δεν είναι νόμιμη. Η διαβίβαση για εμπορικές προσφορές ταξιδιωτικού γραφείου είναι ασύμβατη με τον σκοπό της Γραμματείας και δεν είναι αναγκαία για την εκπαιδευτική λειτουργία· παραβιάζει την αρχή του περιορισμού του σκοπού, της νομιμότητας και της διαφάνειας. Δεν αρκεί γενική ή σιωπηρή συγκατάθεση· αν στηριζόταν σε συγκατάθεση, θα έπρεπε να είναι ειδική, ενημερωμένη, ρητή και ελεύθερα δοθείσα, με δυνατότητα άρνησης/απόσυρσης. Δημόσιο εκπαιδευτικό ίδρυμα δεν μπορεί εύκολα να επικαλεστεί έννομο συμφέρον για τέτοια εμπορική διαβίβαση.

γ. Το σύστημα εμπίπτει στις απαγορευμένες πρακτικές ΤΝ, εφόσον ανιχνεύει συναισθήματα/άγχος/στρες μέσω συμπεριφορικών χαρακτηριστικών σε εκπαιδευτικό ίδρυμα. Η Πράξη για την ΤΝ απαγορεύει την αναγνώριση συναισθημάτων στην εκπαίδευση, εκτός από στενές εξαιρέσεις ιατρικών ή λόγων ασφαλείας. Η έλλειψη προσωπικού δεν αποτελεί τέτοια εξαίρεση.

δ. Η Σχολή θα είναι «πάροχος» αν αναπτύσσει η ίδια το σύστημα ΤΝ ή το αναθέτει σε τρίτο και το θέτει σε κυκλοφορία/λειτουργία με το δικό της όνομα ή σήμα, ή αν τροποποιεί ουσιωδώς υφιστάμενο σύστημα και το διαθέτει υπό δικό της όνομα. Θα είναι «φορέας εφαρμογής» (deployer) αν απλώς χρησιμοποιεί υπό τη δική της ευθύνη έτοιμο σύστημα ΤΝ τρίτου παρόχου, χωρίς να το αναπτύσσει, να το διαθέτει στην αγορά ή να το τροποποιεί ουσιωδώς. Εν προκειμένω πάντως, λόγω του απαγορευμένου σκοπού, δεν επιτρέπεται η χρήση του ανεξαρτήτως ιδιότητας.

✔ Επιβεβαίωσε · ✖ Βρήκα λάθος

---

✖ Βρήκα λάθος στη μεταγραφή